رسانه‌ها خود حوزه سخنگويي تعريف كنند (سخنرانی آقای متكي در همایش جنگ نرم)
وزير خارجه با بيان اينكه رسانه‌ها خود بايد حوزه سخنگويي تعريف كرده و به بسياري از خبرسازي‌ها پاسخ دهند، گفت: بايد به خيمه‌ها و مراكز فرماندهي دشمن يورش برد.
به گزارش خبرنگار سياست خارجي خبرگزاري فارس، منوچهر متكي وزير امور خارجه كشورمان امروز سه‌شنبه در همايش استراتژي رسانه‌هاي داخلي مقابل جنگ نرم كه در محل سالن همايش‌هاي بين‌المللي صدا و سيما در حال برگزاري است، طي سخناني گفت: امروزه در عصر جهاني شدن و گردش اطلاعات و توسعه ارتباطات، شاهد مفاهيم و رويكردهاي جديدي در عرصه‌هاي مختلف مي‌باشيم. به موازات توسعه دانش و سطح آگاهي جوامع و مردم در عصر جاري، شاهد تاكتيك‌ها و روش‌هاي جديد كشورهاي قدرتمند و سلطه‌گر جهت استيلاي خود بر كشورهاي ضعيف‌تر نيز هستيم.
وي با بيان اينكه جنگ نرم از جمله رويكردها و راهكارهاي جديد براي توسعه سلطه غيرمحسوس از سوي كشورهاي سلطه‌گر در كشورهاي هدف مي‌باشد، افزود: دامنه توسل به آن، به موازات توسعه در زيرساختهاي اطلاعاتي و ارتباطاتي رو به افزايش نهاده است.
متكي در ادامه گفت: اگرچه دامنه و سابقه جنگ نرم را نمي‌توان محدود به عصر حاضر دانست، اما شيوع استفاده از آن به عنوان ابزاري مؤثر در استيلاي سلطه بر جهان در چند سال اخير ابعاد جدي‌تري به خود گرفته است.
وي در عين حال خاطرنشان كرد: بايد اذعان داشت كه كشور سلطه‌گر كه با اتكا به جنگ نرم به قلمرو كشور هدف وارد مي‌شود، تلاش مي‌كند با جذب نخبگان فكري و سياسي و تأثير بر افكار عمومي، هدف خود را اشاعه ارزش‌هاي انساني و تلاش براي عدالت، رفاه و آباداني وانمود كرده و القا كند كه "جنگ نرم " توهمي بيش نبوده و تنها به مثابه "تئوري توطئه " قابل طرح است و اصولاً جنگي در كار نيست.
متكي افزود: البته انكار اين موضوع تأثيري در اصل مسئله ندارد و تنها زمان مناسب براي اقدام و تأثيرگذاري را در اختيار كشور و يا كشورهاي مهاجم قرار مي‌دهد؛ ضمن اين كه نگاهي به الگوي رفتاري كشورهاي سلطه‌گر پرده از اهداف و نيات سلطه‌جويانه آنها بر مي‌دارد.
وزير امور خارجه گفت: بايد اذعان داشت در جهان به هم پيوسته امروز، هزينه‌هاي جنگ نظامي و سخت چندان زياد است كه قدرت‌هاي سلطه‌جو ترجيح مي‌دهند رويكرد جنگ نرم را برگزينند. ضمن اينكه در جنگ نظامي، امكان ايجاد اتحاد در برابر كشور مهاجم بسيار قوي بوده و باعث ايجاد وفاق و همبستگي عليه طرف مهاجم خواهد شد.
متكي خاطرنشان كرد: در جنگ سخت و نظامي همه چيز واضح و آشكار مي‌باشد و حتي هويت دشمن مشخص و نوع ادوات و تسليحاتي كه مورد استفاده قرار مي‌گيرد و يونيفورم و ... همگي معلوم و مشخص شده است اما در جنگ نرم اين تمايز و تشخيص وجود ندارد. به معناي ديگر اصولا در جنگ نرم هيچ مرزي معين نشده است و كشور مورد هجوم نه از تاكتيك دشمن مهاجم خبر دارد و نه از نوع و نحوه حملات، نفرات و ادوات دشمن.
وي گفت: لذا به موازات پيچيدگي در تاكتيك‌هاي جنگ نرم در نوع دفاع ضد حمله نيز پيچيدگي‌هاي زيادي وجود دارد. اين مهم را نيز فراموش نكنيم كه كارآيي و تداوم تأثير جنگ نرم در كشور هدف را بايد در بهره‌گيري منافقانه دشمن از نقاط ضعف كشور مورد تهاجم دانست.
متكي اضافه كرد: چرا كه دشمن تلاش مي‌كند در جنگ نرم با استفاده از احساسات و عواطف انساني و پاك مردم و حتي بهره‌گيري مزورانه از دين و مذهب و همزمان با استفاده از تاكتيك‌هاي جنگ رواني و رسانه‌اي اعم از فريب، تحريف، دروغ‌پردازي و ترور شخصيت مقامات و مسئولين جامعه، آحاد مردم را براي ايجاد اعتراض و نافرماني مدني با هدف دگرگوني و با ايجاد اصلاحات وارداتي و غيرضروري بسيج كند و با كمترين هزينه ممكن و بدون اينكه خود متهم به براندازي و ايجاد بي‌نظمي شود، زمينه انفعال و شكست طرف مقابل را فراهم كند.
وزير خارجه ادامه داد: گاهي نيز استفاده از تاكتيك‌هاي مناسب براي اينكه برخي عناصر را در جبهه خودي با فرماندهي بيگانه عليه انبوه نيروهاي خودي در يك جامعه و بستر به كار گيرد، از جنگ نرم ابايي ندارد.
وي ادامه داد: مهمترين ابزار كشور مهاجم در فرماندهي و هدايت اين جنگ نيز استفاده فراگير و مغرضانه از رسانه‌ها و فراتر از آن توسل به تروريسم رسانه‌اي براي ايجاد بحران‌هاي اساسي در كشور هدف مي‌باشد.
وزير خارجه گفت: جمهوري اسلامي ايران به مدد انقلابي كه برخاسته از رهبري آگاهانه و دين مدارانه بنيانگذار كبير آن حضرت امام خميني (ره) و همراهي مردم مكتبي و ظلم‌ستيز و خداجو بود، با محور قراردادن قطع وابستگي به شرق و غرب، تمامي تاكتيك‌هاي دنياي استكبار را در آن برهه به چالش كشيد.
وي ادامه داد: پيامي را كه حضرت امام (ره) براي مردم جهان آوردند به راحتي در تمام كشورهاي جهان و حتي حوزه نفوذ غرب وارد شد. كشورهاي سلطه‌گر و در رأس آن آمريكا را از بيداري جهان اسلام و حتي بيداري ملل غيرمسلمان تحت سلطه و ظلم در هراس انداخت.
متكي اضافه كرد: هويت‌بخشي به مسلمانان و ايجاد بيداري اسلامي كه از طريق بازگشت به تعاليم حياتبخش اسلام و احياي تفكر ديني در سايه انقلاب اسلامي ايران بروز كرد؛ بر خلاف مكاتب التقاطي و ساختگي در غرب سرمايه‌داري و شرق كمونيستي آن روز كه با آرايه‌هاي مادي و ظاهري، به ساير ملل خورانده و تحميل مي‌شد، ريشه در فطرت انساني و روح كمال جوي بشريت داشت و به راحتي مخاطبان خود را در تمامي نقاط دنيا يافت.
وزير خارجه گفت: اين مسئله چيزي نبود كه غرب بتواند از كنار آن با مسامحه و تساهل بگذرد و لذا شاهد آن هستيم كه از بدو پيروي انقلاب اسلامي و تشكيل جمهوري اسلامي ايران، زمينه‌هاي برخورد و سركوب آموزه‌هاي اصيل انقلاب اسلامي با نام مبارزه با جمهوري اسلامي ايران آغاز شد و دشمن تلاش كرد با استفاده از روش‌هاي مختلف، سد راه نفوذ تفكر حضرت امام (ره) به ساير كشورها شود.
وي افزود: با عنايت به موارد فوق بيراه نيست اگر از بنيانگذار كبير انقلاب اسلامي حضرت امام خميني (ره) با عنوان تمدن‌سازترين رهبر در عصر حاضر و حتي در قرون گذشته ياد كنيم. ايشان در بحبوحه جنگ تحميلي دنياي استكبار عليه ايران كه با تحريك صدام انجام شد، جنگ را يك جنگ عقيدتي خواندند كه هيچ جغرافيا و مرزي نمي‌شناسد و تنها مرز واقعي آن را تفكر و انديشه اسلامي امت مسلمان تبيين كردند.
متكي با بيان اينكه انديشه الهي امام فقط متعلق به ايران و حتي اسلام نيست، اظهار داشت: بلكه در سطحي فراگيرتر براي همه ملت‌هاي عدالت خواه و حق‌جو و تمامي ملت‌هاي مظلوم كه به دنبال عدالتخواهي و بازپس‌گيري حقوق خود از ستمگران و ظالمان هستند، مي‌باشد.
وزير خارجه اظهار داشت: نگاهي به انديشه‌هاي نوراني امام (ره) و خط سير جمهوري اسلامي ايران در دوران آن بزرگوار و پس از آن در دوران زعامت مقام معظم رهبري و حركت جمهوري اسلامي ايران در مسير توسعه عدالتخواهي و ظلم‌ستيزي چيزي نيست كه از ديگاه غرب و كشورهاي محور سلطه بتوان با جنگ نظامي و سخت بر آن فائق آمد. انديشه تمدن‌ساز حضرت امام (ره) و تلاش‌هاي بعدي نظام جمهوري اسلامي ايران با روح و فهم مردم جهان در تمام كشورها حتي كشورهاي غربي ارتباط پيدا كرده است و لذا اين امر كشورهاي زياده‌خواه را بر آن داشت تا پس از ناكامي و نااميدي از موفقيت جنگ نظامي صدام عليه ايران به جنگ نرم روي آورده و با استفاده از تاكتيك‌هاي جديد و بهره‌گيري از جنگ رسانه‌اي به مقابله با جمهوري اسلامي ايران بپردازند.
وي خاطرنشان كرد: بحث جنگ نرم اگرچه ظاهري پيچيده و مؤلفه‌هايي پرطمطراق و غريب دارد، اما في‌ذاته امري پيچيده نيست كه فهم آن نياز به تحليل‌هاي گسترده داشته باشد البته اين به معناي عدم پيچيدگي در تاكتيك‌ها و راهبردهاي مورد استفاده دشمن نيست؛ كما اينكه دشمن در جنگ سخت نيز از تاكتيك‌هاي مختلفي استفاده مي‌كند.
متكي گفت: آنچه مسلم است اينكه از بدو انقلاب اسلامي، شاهد تحميل جنگ از سوي غرب و آمريكا هستيم كه در يك برهه، وجه سخت و نظامي آن غالب بود و در برهه ديگر جنبه‌هاي نرم و رسانه‌اي آن.
وزير امور خارجه با اشاره به بيانات رهبر معظم انقلاب در رابطه با جنگ نرم اظهار داشت: همانگونه كه مقام معظم رهبري از دو دهه گذشته با بينش و بصيرتي الهي و منحصر به فرد بارها تأكيد فرموده‌اند "جمهوري اسلامي و نظام اسلامي با يك جنگ عظيم مواجه است. " ايشان با تبيين حدود جنگ نرم غرب عليه نظام جمهوري اسلامي به كرات بر ضرورت مقابله با اين جريان خطرناك تأكيد كرده‌اند و همه مسئولين را به افزايش بصيرت و شناخت دشمن و توجه به صف‌آرايي‌هاي دشمنان عليه انقلاب و آرمانهاي امام دعوت و امر فرموده‌اند.
وزير خارجه در ادامه سخنان خود با بيان اينكه شناخت دشمن و تاكتيك‌هاي به كار گرفته شده از سوي او نقش بسزايي در تجميع ظرفيت‌ها به منظور خنثي‌سازي اقدامات خصمانه دشمن دارد، خاطرنشان كرد: تجربه 8 سال دفاع مقدس و آنگونه كه بنيانگذار كبير انقلاب اسلامي ايران جنگ تحميلي را نعمتي براي كشور برشمردند، بدون ترديد نقش بسزايي در خودباوري و اعتقاد به توانستن در بين اقشار و توده‌هاي مختلف جامعه داشته است كه مي‌تواند امروزه در مواجهه با جنگ نرم الگو قرار گيرد.
وي ادامه داد: همانگونه كه در دوران دفاع مقدس دستگاه‌ها و افراد مختلف وظايف و مسئوليتهايي را بر عهده داشتند، امروز نيز مسئوليت اقدام در برابر جنگ نرم بين نهادها و مسئولين و مردم احساس مي‌شود. شكي نيست كه به موازات اهميت نقش فرماندهان در دوران جنگ نظامي (سخت)، در زمان جنگ نرم مسئوليت فرماندهان بيش از پيش مي‌باشد. در دوران جنگ نرم نخبگان حقيقي، متعهد و حقوقي جامعه نقش قابل ملاحظه‌اي را در فرماندهي و تجميع ظرفيت‌هاي كشور بر عهده دارند.
وي تصريح كرد: دستگاه ديپلماسي كشور با تأسي از انديشه‌هاي ناب و جريان‌ساز حضرت امام خميني (ره) و بهره‌گيري از دستورات و منويات مقام معظم رهبري، خود را در خط مقدم دفاع از هويت و اصالت جمهوري اسلامي ايران دانسته و در راستاي ماموريت خود براي ايفاي نقش منطقه‌اي و مسئوليت جهاني كه برعهده نظام مقدس جمهوري اسلامي ايران مي‌باشد، تمام ظرفيت‌هاي مادي و معنوي خود را در خدمت بسط و توسعه روح حق‌جويي، عدالتخواهي و آزادي به كار خواهد بست.
وي گفت: امروزه بيداري اسلامي كه در نتيجه استقامت و پافشاري به حق جمهوري اسلامي ايران بر ارزش‌هاي اصيل اسلامي و مكتبي در اقصي نقاط جهان طي سه دهه از جنبش عظيم حضرت امام (ره) ايجاد شده است، فرصت مناسبي را براي دستگاه ديپلماسي كشور فراهم كرده است تا با تكيه بر اين ظرفيت‌ها، به مقابله با توطئه جديد دشمن كه زمينه‌ساز تحميل جنگ نرم عليه كشورمان و ساير كشورهاي اسلامي و امت بزرگ اسلامي است، بپردازد.
وي همچنين ادامه داد: به موازات بهره‌گيري كشورهاي مهاجم از تاكتيك‌ها و روش‌هاي جديد، وزارت امور خارجه نيز با برنامه‌ريزي‌هاي انجام شده و بهره‌گيري از ابزارهاي به روز و كارآمد و تجميع ظرفيت‌هاي نشأت گرفته از بيداري اسلامي در كليه نقاط جهان و حتي قلب اروپا و آمريكا، رسالت خود را عمل به تعهدات منطقه‌اي و جهاني جمهوري اسلامي ايران در بيداري اسلامي و حركت به سوي جهاني عاري از ظلم و ستم و زياده‌خواهي تعريف كرده و در اين راه گام برخواهد داشت.
وي در خصوص اقدامات وزارت امور خارجه جمهوري اسلامي ايران براي برخورد با اين موضوع گفت: مي‌توان از اقداماتي از جمله تبيين برنامه‌ها و استراتژي نظام سلطه عليه جمهوري اسلامي ايران در جنگ نرم، ارتباط مستمر وزارت امور خارجه با رسانه‌هاي كشور در جهت شناسايي و معرفي دستور كار رسانه‌اي تبليغي دشمنان، تلاش براي معرفي واقع‌بينانه و صادقانه از تحولات و پيشرفتهاي جمهوري اسلامي ايران از طريق نمايندگي‌ها، ارتباط مستمر با ايرانيان مقيم خارج از كشور به منظور آگاهي در مقابله با جنگ نرم و همكاري و همگرايي با كشورهاي مقابل نظام سلطه جهت ايجاد و تقويت جبهه واحد در مقابل جنگ نرم نام برد.
وزير خارجه كشورمان ادامه داد: در اين بين همكاري رسانه ملي و ساير رسانه‌ها با وزارت امور خارجه يك ضرورت است تا در نتيجه هماهنگي‌هاي به عمل آمده بتوانيم با روشنگري زواياي پيدا و پنهان توطئه نرم دشمنان، وفاق ملي و بسيج عمومي فرد فرد كشور در مقابله با اين توطئه‌ها را فراهم كنيم.
متكي تصريح كرد: جمهوري اسلامي با اتكال به خداوند و اصرار و تاكيد بر انديشه‌هاي ناب و تمدن ساز امام راحل و با بهره‌گيري از رهنمودها و منويات مقام معظم رهبري و با تكيه بر رويكرد دولت جمهوري اسلامي در تقويت خودباوري و تكيه بر اين شعار كه ما مي‌توانيم و با تكيه بر تعهد، تخصص و توان همه همكاران در وزارت خارجه در جنگ نرمي كه از سوي دشمنان آزادي و كرامت انسان‌ها عليه نظاممان آغاز شده است به هيچ وجه بازيگري منفعل نخواهد بود و چون هميشه طلايه‌دار جنبش حق‌جويي و عدالت‌طلبي در جهان خواهد شد.
وزير امور خارجه كشورمان به نقش مهم رسانه‌ها در موج آفريني و خنثي سازي موج‌هاي غيربومي كه با اهدافي خاص از مراكزي خاص مي‌آيد اشاره كرد و گفت: رسانه‌ها نقشي محوري و كليدي دارند و بخشي از فرماندهي اين حركت مهم و جنگ مهم را برعهده دارند.
وي ادامه داد: رسانه‌ها بايد خود به عنوان يك مجموعه، حوزه سخنگويي تعريف كنند و به بسياري از فتنه و خبرسازي‌ها كه با اهدافي خاص القا مي‌شود، پاسخ دهند.
متكي با بيان اينكه انفعال در چنين شرايطي ما را به موضع ضعف مي‌اندازد، تصريح كرد: بايد به خيمه‌ها و مراكز فرماندهي آنها يورش برد. گاهي ما را با مسائلي بسيار سطحي با عناصري كه دست هفتم و هشتم بازيگران آنها هستند براي اينكه هم از بازيگر اصلي در اين ميدان غافل باشيم و هم به مسائل فرعي و حاشيه‌اي مشغول شويم، درگير مي‌كنند. اينجا هوشمندي، تدبير و مديريت و فرماندهي چه در حوزه‌هاي رسمي و غيررسمي اعم از رسانه‌ها و سازمان‌هاي مردم نهاد را مي‌طلبد.
وزير خارجه خاطرنشان كرد: هوشياري محوري‌ترين عامل خنثي‌سازي هرگونه جنگ نرم است.
وي ادامه داد: انگيزه‌هاي توليدكنندگان خبر امروز موج آفريني است. اگر به ريزه‌كاري‌ها و انگيزه‌ها و اهداف پشت پرده آنها دقت نداشته باشيم ناخواسته به عامل و مبلغ حرف‌هاي آنها تبديل مي‌شويم.
متكي با بيان اينكه آفتابي در حال درخشيدن است، اظهار داشت: تشعشع اين آفتاب همه زواياي تاريك را روشن مي‌كند. يك روز گمان مي‌كردند با قدرت رسانه‌اي و تكنولوژي ارتباطات خود، تنها نفع برندگان از اين امكان براي سلطه بر ديگران و القا و تحميل نظراتشان به ديگران هستند.
وي با ذكر اين نكته كه جنبش بيداري در جوامع مختلف انساني، فطرت عدالتخواه اقشار مختلف در جوامع گوناگون كارهاي مهمي كرد، اظهار داشت: كار اول اينكه تصميم‌‌سازي‌ها از پشت درهاي بسته و پنهان خارج و مجبور به خروج شد. اگر برخي تصميمات پشت پرده ده‌ها سال و يا سال‌ها طول مي‌كشيد كه ماهيت، اهداف و پيش زمينه‌هاي آن مشخص شود امروز به فاصله چند ثانيه و دقيقه از هر اتفاق و تصميم‌سازي در هر گوشه جهان آگاه مي‌شويد.
به گفته وزير خارجه اين شفاف سازي موجب شد هر حرف غيرقابل توجيه و هر تصميم نادرست، ناصواب و غيرعادلانه‌اي امكان تحميل پيدا نكند، زيرا با مقاومت مواجه مي‌شود.
وي افزود: اينجا عنصر حق طلبي و عدالتخواهي در عرصه ارتباطات ورود پيدا كرد و به اين نتيجه رسيدند كه حرفي مورد پذيرش است كه جوامع بشري آن را بپذيرند.
متكي با بيان اينكه مشكل امروز يورش برندگان به افغانستان كمبود پول، سلاح و ... نيست، اظهار داشت: كمبود آنها كم آوردن در منطق قابل دفاع است.
وزير خارجه اضافه كرد: گمان مي‌كردند خودشان مي‌توانند از جنگ نرم استفاده كنند اما امروز جوانان در جوامع مختلف با علم‌آموزي و فراگيري همه اين شيوه‌ها، اما در بستر حق، حرف‌هايشان را مطرح مي‌كنند.
وي گفت: امروز جنگ نرم در دست جريان بيداري اسلامي و طرفداران عدالت خواهي به عنوان يك ابزار قرار دارد و آنها مي‌توانند جريان سازي كنند، جرياني بر مبناي حق و درستي. اينكه به سرعت ريشه‌هاي فتنه و طراحي‌هاي دشمن در مقالاتشان مطرح مي‌شود گوياي اين است كه ناگزيرند حرف‌هايشان را بزنند و نيت‌هايشان را آشكار كنند.
متكي خاطرنشان كرد: امروز قدرت سربازگيري حق طلبان و جبهه حق به مراتب پرمحتواتر، قوي‌تر از كساني است كه منادي و اشاعه دهنده شعارها و القائات باطل هستند و عاقبت را خدا بر پيروزي حق طلبان قرار داده است. اميدواريم امت بزرگ و انقلاب در مصاف با دشمنان سربلند و پيروز باشد.